Adres współczesny:
ul. Tylna 1

Numer dawnej hipoteki:
- 11 (w 1765 r., numeracja niepewna);

Adresy historyczne:
- Hinterstrasse 2 (do 1922; 1939-1945)
- ul. Tylna 2 (1922-1939 i od 1945)

Data budowy: 1891

Architekt: Emanuel Dziuba

Inwestor: Wilhelm i Ema Nowak

Właściciele:
1889: spadkobiercy Siegfrieda Joschta
1891-1905: Wilhelm Nowak, oberżysta
1909: Anna Nowak
1914: Franz Wilhelm
1929-1931: Paweł Zagłowek

     
Deutsch / Niemiecki
strona główna
obiekty:
ul. Gliwicka
ul. Górnicza
ul. Krakowska
Rynek
ul. Tylna
ul. Wajdy
ul. Zamkowa
pl. Żwirki i Wigury
osoby
bibliografia
plan miasta
 
 
 

Opis:
Budynek na rzucie zbliżonym prostokąta, ze ściętym narożnikiem. Murowany dwupiętrowy, elewacje w stylu historycyzmu. Parter otynkowany, pseudoboniowany, piętra ceglane z elementami otynkowanymi. Otwory okienne i drzwiowe prostokątne. Ponad oknami pierwszego piętra zworniki ozdobione elementami roślinnymi, ponad oknami drugiego piętra odcinki gzymsu i dekoracja rzeźbiarska z motywem głowy. Budynek zwieńczony belkowaniem, w którym umieszczono oknna poddasza. Dach płaski. Budynek posiada dwie klatki schodowe, nad północną (która styka się z sąsiednim budynkiem) znajdował się pierwotnie świetlik (obecnie nieistniejący), południowa klatka schodowa doświetlona jest przez okna wychodzące na podwórko.


Panorama miasta, na pierwszym planie Tylna 1, ok. 1910 r.


Tylna 1, detal architektoniczny, fot. 2018 r.

Dodatkowe informacje, przebudowy:

W 1765 r. być może znajdował się tu niewielki dom (wart 150 talarów) należący do Mathesa Russcka, jednak brak jednoznacznych danych co do stosunków własnościowych przed rokiem 1889. Obliczenia statyczne budynku w 1891 r. wykonał Johannes Kindler.


Projekt elewacji, Emanuel Dziuba, 1891 r.


     

 


Widok od strony Rynku, fot. 2018 r.


Tylna 1, fot. 2010 r.

 
 

Bibliografia, archiwalia, odnośniki:

Archiwum Państwowe w Katowicach,
• Zespół nr 1441, Akta miasta Tarnowskich Gór, sygn: 231 – 232 (Bürger Rolle der Stadt Tarnowitz); 2216 – 2230 (Feuer Societaets-Catastrumder Stadt Tarnowitz etc.)

Archiwum Państwowe we Wrocławiu,
• Rep. 135, nr 700, Chronik der Stadt Tarnowitz erfasst von Lehrer C. Winkler in Tarnowitz.

Urząd Miejski w Tarnowskich Górach, Archiwum Zakładowe (archiwum budowlane),
• sygn: A 431


       

© Fundacja Kruszce Śląska, 2018